Einde van een tijdperk: ‘Gerard was altijd bezig, altijd nieuwe plannen, altijd onderweg en overal bij betrokken’

NIJKERK Journalist Margreet Hendriks heeft een vriendschapsband met Gerard van den Tweel en maakte een in memoriam. Journalist Maranke Pater sprak voor de kerstdagen Gerard voor een laatste maal en dit resulteerde in zijn laatste woorden voor Nijkerk. 

Gerard van den Tweel is niet meer. De driftige voetstappen van Gerard die ergens binnen komt vliegen of naar zijn volgende afspraak rent, hadden na een zware operatie vorig jaar al plaatsgemaakt voor een kalmer loopje en zijn immer tomeloze energie om altijd maar bezig te zijn, verdween stukje bij beetje onder het besef dat hij door zijn ziekte niet meer de oude zou worden. Zijn heel recente terugtreden als grote roerganger van het bedrijfsimperium met supermarkten, slijterijen, hotels, evenementencentra en een indrukwekkende vastgoedportefeuille, dat hij in de afgelopen 57 jaar eigenhandig met - zoals hij het zelf betitelde - durf, lef en initiatief opbouwde, was al het teken aan de wand dat zijn tijd van leven er bijna opzat. Dat het zo snel zou eindigen had hij waarschijnlijk ook zelf niet verwacht.

Het overlijden van Gerard van den Tweel voelt bijna als het einde van een tijdperk. Nijkerk zonder Gerard van den Tweel is een ander Nijkerk. Zijn hart klopte voor de stad waar hij geboren is en waar hij altijd wilde blijven wonen. De stad die hij zo ruimhartig heeft laten meedelen in zijn ongekende zakelijke succes door talloze plaatselijke verenigingen, maatschappelijke organisaties en sportclubs te ondersteunen in hun activiteiten. ,,Ik ben er zeker van dat tal van activiteiten en lokale initiatieven in Nijkerk nooit van de grond gekomen zouden zijn als zij niet op de steun van Gerard van den Tweel hadden kunnen rekenen’’,  liet voormalig burgemeester Bartele Vries ooit optekenen.

(Tekst gaat verder onder de foto)

Van den Tweel in de Nijkerkse haven - Rob Veen Photography Productions

Die maatschappelijke betrokkenheid was iets dat Gerard van huis uit had meegekregen. Zijn ouders hadden een kruidenierszaak en hebben hun kinderen opgevoed met het besef , dat je als lokaal ondernemer onderdeel bent van een samenleving waaraan je bovendien ook je brood verdient. Gerard vond het daarom vanzelfsprekend dat hij, wanneer er een beroep op hem werd gedaan of een gelegenheid zich voordeed, ook iets terugdeed voor die samenleving. Dat dit recht uit zijn hart kwam bleek ook toen hij in december 2022, op het hoogtepunt van de energiecrisis, in zijn eigen evenementencentrum Hart van Holland een warme kerstavond organiseerde voor mensen die door de toenemende kosten van levensonderhoud weinig tot niets overhouden voor leuke dingen. Voor de vele gasten van de avond was niets teveel: schminken en speeltoestellen voor de kinderen, warme en koude buffetten, drankjes, optredens van een zingende kerstman en de Christmas Carol Singers. De met een kerstmuts getooide Gerard maakte overal een babbeltje genoot bijna nog meer dan zijn gasten die na afloop van de avond ook nog een Albert Heijn-tas met boodschappen van hem mee naar huis kregen.

Maar als het ging om goede doelen en sociale projecten keek Gerard ook verder dan Nijkerk. In 2018 richtte hij, ter gelegenheid van zijn vijftigjarig jubileum als ondernemer, de Van den Tweel Foundation op voor steun aan activiteiten die bijdragen aan de gemeenschappen en de plaatsen waar het Van den Tweel-concern actief is, inclusief de Nederlandse Antillen en in Suriname, het land waarvan hij honorair consul was. Daarnaast richt de foundation zich onder meer ook op initiatieven van kerkelijke instellingen, in het bijzonder het Vaticaan. 

Gerard was ook één van de grote sponsoren van de jaarlijks bloemenpracht bij de jaarlijkse Paasmis op het Sint Pietersplein in Rome. Een gelegenheid waarbij hij altijd in vol ornaat aanwezig was en na afloop ontvangen werd door de Paus.

Het zakelijk succes dat al die goede werken mogelijk maakte, kwam Gerard van den Tweel niet zomaar aanwaaien. Hij heeft daar zijn leven lang, letterlijk van ’s morgens vroeg tot ’s avonds laat, enorm hard voor gewerkt. Altijd bezig, altijd nieuwe plannen, altijd onderweg en overal bij betrokken. ‘Gerard ziet alles’ wisten ook zijn supermarktmanagers die hem regelmatig even de winkels zagen binnenvliegen. Dan kwam hij even kijken hoe het ging en maakte hier en daar een praatje met het personeel, want rangen en standen waren de baas vreemd. 

Gerard was ook één van de eerste ondernemers die binnen zijn bedrijf arbeidsplaatsen inrichtte voor mensen met een beperking. Zijn hart voor de mensen die voor hem werkten en zijn benaderbaarheid, maakte dat de Van den Tweel Groep, ondanks zijn omvang van ruim 1300 werknemers, altijd het karakter van een familiebedrijf heeft weten te behouden.

(Tekst gaat verder onder de foto)

Van den Tweel bij de toren van Nijkerk - Rob Veen Photography Productions

Geloof speelde een belangrijke rol in het leven van Gerard, dat ondanks het zakelijk succes niet altijd over rozen ging. Zo verloor hij in 1992 zijn 16-jarige zoon Ferry door een ongeluk. In 2022 moest hij afscheid nemen van zijn steun en toeverlaat Klasien en niet lang daarna overleed ook zijn oudste zoon Edward op 51-jarige leeftijd. Het verdriet wist hij op bewonderenswaardige wijze altijd te scheiden van zijn werk. 

Of misschien was het werk wel juist zijn houvast bij het gemis en stimuleerde dat zijn ongekende dadendrang die ook gekenmerkt werd door een lange lijst van nevenfuncties bij tal van organisaties in en buiten Nijkerk alsmede een sterke politieke betrokkenheid bij de lokale, regionale en landelijke VVD.

De meeste mensen zouden misschien wel drie levens nodig hebben, om al die dingen te doen die hij voor elkaar heeft gekregen. Gerard van den Tweel deed het in één, ten volle benut leven. Over zijn maatschappelijk verdiensten zei hij mij ooit: ,,Ik kan niet de noden van de hele wereld oplossen, maar proberen de wereld een beetje beter te maken is een mooie opdracht in het leven.’’ 

Die opdracht heeft hij met verve vervuld, zoals ook wordt onderstreept door de indrukwekkende lijst van onderscheidingen, die hij tijdens zijn leven heeft mogen ontvangen. Zo kreeg hij maar liefst drie hoge pauselijke onderscheidingen voor zijn verdiensten voor de rooms-katholieke kerk. Voor Gerard was er echter maar één de mooiste: het ereburgerschap van zijn geliefde Nijkerk. De stad die hij heeft helpen ontwikkelen tot wat hij nu is. Het tijdperk van Gerard van den Tweel is ten einde; zijn naam zal echter altijd onlosmakelijk met Nijkerk verbonden zijn en in de lokale geschiedenis blijven voortleven.

Dag lieve Gerard.

Margreet Hendriks.

LAATSTE WOORDEN

Gerard van den Tweel gaf voor de kerstdagen nog één laatste interview aan journaliste Maranke Pater. Hier zijn zijn laatste woorden voor Nijkerk:

,,Ik was altijd druk met politiek, ben altijd actief geweest, en heb goede contacten onderhouden met de landelijke en plaatselijke politiek, ook met politici op de eilanden. Ik ben honorair consul van Suriname en de Nederlanden, had goede contacten met president Santokhi. Hij heeft nog een bericht naar me gestuurd dat hij me graag iets wilde geven.” 

,,Ik denk dat mensen een klein beetje schrikken, dat mijn gezondheid zo slecht is. Ik ben ook een dagje ouder geworden, welke mensen werken er op deze leeftijd. Ik ben altijd dag en nacht in de weer geweest, ondanks mijn ziekte. Gisteren ben ik nog bij de installatie van de nieuwe burgemeester van Nijkerk geweest. Ze zei: ‘Gerard, het is ongekend, dat je ondanks dat je zo ziek bent, er toch weer bij bent’. Ik vind het ook leuk om naar dit soort bijeenkomsten te gaan. Dit werk kun je alleen maar doen als je liefde en passie voor je werk en je mensen hebt. Je moet een mensenmens zijn, en met mensen kunnen omgaan.”  

,,We hebben met de Foundation altijd een aantal doelstellingen gehad: kind, kerk en regio. Dat laatste slaat op de regio’s waar Van den Tweel gevestigd is. De plaatselijke supermarkten sponsoren de gemeenschap, de foundation sponsort stichtingen als het Alzheimerfonds, KWF, wetenschappelijk onderzoek van VU Medisch Centrum en stichtingen als stichting Romario en de Napolitaanse kerststal in Museum Catharijneconvent.”  

,,Wat hebben de de laatste jaren prachtige winkelcentra kunnen bouwen, Kijk maar naar de Oosterpoort. En er komt een nieuw winkelcentrum voor de wijk Paasbos. Ik ben continu bezig geweest met de invulling van het centrum van Nijkerk. Er zijn nooit klachten geweest van huurders, niemand is ooit te laat geweest met betalen. Aan de Breede Beek zijn alle huurders altijd tevreden geweest. Geen leegstand, dat is jaren mijn wens geweest.” 

,,Op sociaal-maatschappelijk gebied heb ik mijn steentje mogen bijdragen. Ik heb meer dan 25 jaar in de gemeenteraad mogen zitten. Daarnaast ben ik bijna twintig jaar voorzitter van de Nijkerkse Ondernemers Vereniging geweest, ik was voorzitter van de VVV in Nijkerk en ben meer dan twintig jaar lang voorzitter van het zwembad in Nijkerk geweest. Ik ben en blijf een mensenmens, ik mag iedereen en probeer zo goed en eerlijk mogelijk te doen en zo vriendelijk mogelijk te wezen. Mensen zeggen: ‘meneer Van den Tweel zegt altijd goededag’. De burgemeester zei onlangs nog, er is geen enkele vereniging die zonder Van den Tweel kan. Ik ben hoofdsponsor van Sparta, hoofdsponsor van de Veensche Boys in Nijkerkerveen, ik ben tweede sponsor  bij de hockeyclub, sponsor van het fanfarekorps en hoofdsponsor van Museum Nijkerk. Allemaal omdat ik wat wilde teruggeven aan de gemeenschap. Ik verdien mijn geld aan de Nijkerkse gemeenschap immers. Ik heb goedlopende bedrijven en stimuleer hiermee de welvaart van de gemeente. Ik ben er trots op hoe mooi de voetbalcubs Sparta en de Veensche Boys zijn geworden en hoe zo meteen de renovaties ervoor gaan zorgen dat ze nog mooier worden, we investeren voor miljoenen in de clubs.” 

,,Ook aan de verlichting van de mooiste toren van Nijkerk heb ik een bijdrage mogen leveren. Ik heb tegelijkertijd het museum en de rooms-katholieke kerk in het licht gezet.” 

,,Nijkerk had geen hotel. Pieter van der Zaag was burgemeester en  Peter Dirksen was wethouder Economische Zaken. De heren hadden geen flauw benul wat het inhield, de uitvoering van de wens voor een hotel. Er was geen organisatie die het aandurfde om in Nijkerk een hotel neer te zetten. Ik liet met onderzoek zien dat het wel degelijk mogelijk was. En ik heb het gedaan. Met het Ampt van Nijkerk en het Hart van Holland heb ik Nijkerk op de kaart gezet, de stad is landelijk bekend geworden. Het Ampt is een afgeleide van de ambtsjonkers van Nijkerk.  Heel Nederland kwam er achter waar Nijkerk lag en daar mogen we trots op zijn.”

,,Ik heb heel wat burgemeesters mee mogen maken. Ik heb mogen dienen onder Hoekstra, daarna is burgemeester Stam gekomen, hierna Van der Zaag en vervolgens Borgman en Bartele de Vries. Daarna kwam Gerard Renkema en tot slot Tinet de Jonge-Ruitenbeek. Ik ben er ontzettend trots op dat er eindelijk een vrouw burgemeester is in Nijkerk.” 

,,Ik dacht: ik ga dit doen, al komt er niks van terecht. Toch vond ik het ook heel spannend of het me zou lukken in het Caribisch gebied. Hiermee is Nijkerk ook op de kaart gezet, door onze supermarkten op de Antillen. Heel Curaçao kent de Van den Tweel-supermarkten. Wie durfde er zoveel geld te investeren op de Antillen? Maar toch is het een groot succes geworden. Ik was mijn tijd ver vooruit.”

,,Dieptepunten zijn er ook geweest, het verlies van mijn kinderen en mijn vrouw, heeft een enorme impact gehad.”  

,,Ik ben tien jaar lang met Goos Terschegget naar Albanië en Polen geweest voor de stichting Hulpactie Nijkerk Oost Europa. We hebben samen vele reizen gemaakt en veel spullen gebracht naar arme mensen. Ook heb ik mooie reizen gemaakt met ondernemers, ik ben overal gaan kijken, over de hele wereld. Vanaf mijn 23e heb ik de wereld verkend. Ik ben wel twintig keer in Amerika geweest, maar heb ook in Zuid-Afrika, Canada, Venezuela, Chili en Argentinië, enorm veel kennissen en relaties opgebouwd. Ook in de landen in het Caribisch gebied.

,,Wanneer ik er niet meer ben, weet dat ik Nijkerk één van de mooiste gemeenten vind. Ik heb heel veel aan Nijkerk mogen doen. Nu mijn werkzame leven op een einde gaat lopen, ben ik zeer dankbaar dat ik de kans heb gekregen om veel te mogen doen voor de gemeente Nijkerk. Daar ben ik toch trots op. Verder wens ik iedereen toe om te genieten, niet alleen van de grote dingen, maar ook van de kleine. En wees lief voor elkaar en zuinig op elkaar.”

,,Als ondernemer ben je nooit klaar, je ziet constant kansen. Ik heb altijd de kansen en de mogelijkheden gezien. Mijn arts zei: ik kan je geen 120 jaar oud maken, we moeten allemaal een keer stoppen met leven. Hij zei: je voelt je 65, maar je lichaam is 80. Je geest weet het niet meer.” 

,,Mensen zeggen soms dat ze nergens in geloven. maar ik vind dat je vertrouwen moet hebben in wat hierna komt. Misschien kom ik wel terug als een vogeltje, weet ik veel. Maar je hebt als mens wat meegekregen. De een doet er wel wat mee, de ander niet. Ik zal mijn ziekte dragen zoals ik hem moet dragen.”